پس از 2 سال از کسب مقام شهر پیشرو برای تحقق شهر پایدار هوشمند، با توجه به اهمیت این موضوع، ستاد شهر هوشمند در شهرداری و زیر نظر مستقیم شهردار اصفهان تشکیل شده است؛ ستادی که وظیفه‌اش اجرای طرح جامع شهر هوشمند برای ارتقای خدمات‌رسانی به شهروندان و برقراری مدیریتی کارآمد است.

پدیده شهرهای هوشمند

امروزه با توسعه فناوری و ورود به عرصه‌های نوین اطلاعاتی ایران و جهان و هوشمند‌سازی صنایع در شهرها پدیده شهرهای هوشمند به وجود آمده است. آمار بانک جهانی نشان می‌دهد که طی ۵۰ سال گذشته، متوسط آمار رشد درصد جمعیت شهرنشین  ایران تقریبا 2 برابر میانگین جهانی بوده است.

در واقع رشد بالای شهرنشینی در کشورمان لزوم حرکت به سمت هوشمند‌سازی شهرهای کشور به‌ویژه کلان‌شهرهایی مثل تهران، اصفهان و مشهد را بیش از پیش محسوس کرده است. بسیاری از کارشناسان بر این باورند که برای داشتن زندگی در شهر سالم‌تر و پویاتر استفاده از دانش ارتباطات و فناوری اطلاعات امری گریزناپذیر است. از این رو جامعه جهانی به سمت شهرهای هوشمند حرکت می‌کند.

شهر هوشمند مکانی ممتاز برای توسعه پایدار اقتصادی و صنعتی است که در آن به مسائلی مانند ترافیک، مصرف انرژی، آلودگی، تخریب سرزمین، به‌روزرسانی و بهینه‌سازی زیرساخت‌های شهری، بهبود کیفیت زندگی و مواردی دیگر از طریق یک رویکرد نوآورانه و نظام‌مند، بر اساس ارتباط و تبادل اطلاعات با هدف بهینه‌سازی فرایندهای مدیریت شهری پرداخته می‌شود.

در شهر هوشمند سرمایه‌گذاری بر سرمایه‌های انسانی و اجتماعی و زیرساخت‌های ارتباطی از جمله حمل ‌و ‌نقل و همچنین زیرساخت‌های مدرن مانند ICT که باعث رشد پایدار اقتصادی و کیفیت بالای زندگی می‌شود، با مدیریت صحیح منابع طبیعی و از طریق مدیریت مشارکتی مردم در آن انجام می‌شود.

به عبارتی، با ترکیب و تعامل بسیاری از مجموعه‌های شهری مانند سازمان‌ها، شرکت‌ها، دانشگاه‌ها، شهروندان و همچنین مجموعه‌ها و زیرسیستم‌های مستقل هوشمند در هر شهر، سیستم پیچیده بزرگی تشکیل می‌شود که به آن شهر هوشمند می‌گویند.

آموزش‌های لازم به شهروندان داده شود

مدیرعامل سازمان فاوای شهرداری اصفهان با اشاره به جایگاه اصفهان در میان شهرهای هوشمند بیان می‌کند: شهر هوشمند شهری است که به تمام شئونات زندگی بشر وارد می‌شود و به توسعه پایدار و افزایش کارایی عملکرد شهر می‌پردازد و در این زمینه، لازم است دستگاه‌های اجرایی با یکدیگر همکاری نزدیکی داشته باشند.

«وحید حیدریان» می‌افزاید: از اهداف مهم شهر پایدار هوشمند این است که با کمترین هزینه بیشترین خدمت ارائه شود، به‌خصوص که با توجه به جمیعت ۷ میلیارد و ۵۶۰ میلیون نفری امروزه جهان و روند مهاجرتی این افراد به سمت شهرها لازم است شهرهای پرجمعیت به تجهیزات هوشمند مجهز شوند.

وی می‌افزاید: روی آوردن به خدمات الکترونیک لازمه داشتن شهر هوشمند است. این امر نه‌تنها از اسراف، ترافیک و آلودگی شهر جلوگیری می‌کند، بلکه انجام گرفتن امور اداری، تفریحی، فرهنگی و اجتماعی را تسریع می‌بخشد. توجه به این نکته ضروری است که در کنار روند هوشمند‌سازی شهر باید آموزش‌های لازم به شهروندان داده شود تا استفاده از این خدمات گسترش یابد.

حیدریان درباره جایگاه اصفهان در میان شهرهای هوشمند می‌گوید: 2 سال پیاپی اصفهان شهر پیشرو در تحقق شهر پایدار هوشمند شناخته شد، چراکه از شاخص‌ها شناخت کاملی وجود داشت و بر اساس آنها هم پیش رفت.

درحال حاضر، ما به عنوان مجموعه ICT شهرداری اصفهان شاخص‌های ارزیابی شهرهای هوشمند کشور را تعیین کرده‌ایم و بر این اساس، شهرهای کشور از لحاظ این معیارها در حال ارزیابی هستند. مدیرعامل سازمان فاوا شهرداری اصفهان خاطرنشان می کند: حرکت ما بر مبنای یک برنامه ۵ ساله است که به عنوان برنامه چشم انداز اصفهان 1400 و به عنوان نماینده فاوای شهرداری مطرح است.

براساس این برنامه درصددیم تا شاخص های شهر هوشمند تا 3 سال آینده محقق شود. اما قطعا آنچه در برنامه اصفهان ۱۴۰۰ وجود دارد هم چیزی نیست که برای رسیدن به شهر هوشمند ایده آل نیاز باشد.

هماهنگی همه بخش‌ها برای هوشمندسازی

همچنین در این زمینه سرپرست سازمان فاوای شهرداری اصفهان خبر از در دستور کار قرار گرفتن هوشمند‌سازی شهر اصفهان در سازمان فاوای شهرداری می‌دهد و بیان می‌کند: هم‌اکنون در حال همکاری و همفکری با معاونت حمل ‌و ‌نقل و ترافیک شهرداری برای هوشمند‌سازی و بهبود سیستم‌های حمل ‌و ‌نقل هستیم.

«بهروز ارباب‌شیرانی» تصریح می‌کند: با توجه به اهمیتی که هوشمند‌سازی شهر دارد، ستادی برای شهر هوشمند در شهرداری و زیر نظر مستقیم شهردار اصفهان تشکیل شد که وظیفه‌اش اجرای طرح جامع شهر هوشمند با همکاری مرکز پژوهش‌های شورای شهر است.

وی می‌افزاید: همراهی و هماهنگی سایر بخش‌های مدیریت شهری با شهرداری برای هوشمند‌سازی بسیار لازم است. ضمن آن‌که مشارکت بخش خصوصی در طرح‌های هوشمند‌سازی شهر از الزامات اجرای این طرح‌هاست، در حدی که لازم است شرکت‌های خصوصی استارت‌آپی برای سوددهی متقابل در این زمینه با سازمان فاوا همکاری کنند.

این مسئول خاطرنشان می‌کند: چنین اقدامی از اولویت‌های اصلی دستگاه‌های اجرایی مربوط به شهرداری است، به طوری که هوشمند‌سازی حوزه‌های مدیریت شهری با توجه به اولویت‌های شهرداری انجام می‌شود و مزایای آن رضایت بیشتر شهروندان، سهولت در اجرای طرح‌ها و اداره ارزان شهر است.

به گفته ارباب‌شیرانی، در مقایسه اصفهان با دیگر کلان‌شهر‌های کشور مشخص می‌شود بسیاری از کلان‌شهرهای ایران در این زمینه از ما جلوترند و سیستم مدیریت شهری اصفهان دیرتر اقدام به هوشمند‌سازی شهر کرده است. اما جنبه مثبت این مسئله آن است که با استفاده از تجربیات مثبت و منفی دیگر شهرهای کشور در این زمینه آزمون و خطا در طرح هوشمند‌سازی اصفهان کاهش یابد و سعی سازمان فاوای اصفهان هم تعامل با دیگر سازمان‌ها در شورای فاوای کلان‌ شهرهای کشور برای کسب تجربیات مناسبی در حوزه هوشمند‌سازی است.

منبع